Lần đầu đi ăn ven sông ở Thanh Đa, Bình Quới, hãy chọn kiểu quán trước rồi mới chọn quán: nhà hàng sân vườn rộng cho gia đình và tiệc, quán nhậu ven sông cho nhóm bạn, cà phê ven sông cho một buổi chiều ngồi lâu, hàng trong xóm và quanh cư xá cho bữa sáng. Đi cuối chiều ngày thường, xem lịch triều cường trước khi đi, hỏi giá món tính theo ký, và về trước khi đường ven sông tối hẳn.
Bán đảo Thanh Đa ở ngay trong thành phố, qua cầu Kinh là vào, nhưng đi ăn ở đây khác hẳn đi ăn trong phố: không gian rộng, nhiều cây, sông sát bàn, đường vào ít lối, và có những ngày nước lên ngập đường. Bài này gom mọi thứ người lần đầu cần biết, và trỏ sang những bài đi sâu từng chuyện.
Ăn ven sông ở bán đảo có gì khác ăn trong phố?
Thứ khác đầu tiên là thời gian. Không ai đi ăn ven sông Thanh Đa để ăn nhanh. Người ta tới để ngồi, ngắm sông, nói chuyện, ăn chậm. Một bữa ở nhà hàng sân vườn dễ kéo dài hai ba tiếng, và quán cũng phục vụ theo nhịp đó: món ra từ từ, phục vụ không giục.
Thứ hai là món. Phần lớn quán ven sông ở đây đi theo hướng món đồng quê miền Tây và đồ nướng: lẩu mắm, cá lóc nướng, canh chua, rau đồng, ốc. Gọi sao cho đúng bộ đã có bài riêng về món đồng quê ở quán ven sông Bình Quới.
Thứ ba là cách tính tiền. Cá sống, tôm càng, ốc lớn hay ghi thời giá hoặc tính theo ký, không phải phần cố định như quán cơm. Đây là nguồn bất ngờ lớn nhất cho khách lần đầu.
Thứ tư là thiên nhiên đi kèm: nắng chiều chói, gió sông, muỗi chạng vạng, mưa chiều mùa mưa, và triều cường cuối năm. Không có cái nào nghiêm trọng, nhưng không biết trước thì bữa ăn mất vui.
Các kiểu quán ven sông và hợp với ai
Ranh giới giữa các kiểu không cứng; nhiều nơi vừa là nhà hàng sân vườn vừa có góc cà phê. Bảng dưới để định hướng trước khi chọn.
| Kiểu quán | Hợp với | Điều cần biết |
|---|---|---|
| Nhà hàng sân vườn rộng | Gia đình nhiều thế hệ, tiệc sinh nhật, họp lớp, đám giỗ | Có chỗ đậu xe, có vườn; món theo ký cần hỏi giá; cuối tuần nên đặt bàn |
| Quán nhậu ven sông | Nhóm bạn, đồng nghiệp sau giờ làm | Ồn hơn, đông về tối; uống rồi không lái xe, không ra sát mép nước |
| Cà phê ven sông | Hẹn hò, ngồi làm việc, ngắm hoàng hôn | Đồ ăn ít; chọn giờ chiều mát, chọn bàn đúng hướng nắng |
| Hàng trong xóm, quanh cư xá | Ăn sáng, ăn vặt, người muốn thấy đời sống khu cũ | Giá bình dân, không gian chật, đi sớm mới đủ món |
| Quán có ghe, xuồng ngắm sông | Nhóm thích trải nghiệm sông nước | Bắt buộc áo phao, chỉ đi khi nước êm và trời sáng |
Đi với ông bà, trẻ nhỏ thì ưu tiên kiểu đầu tiên. Đi một mình hoặc hai người, kiểu thứ ba và thứ tư cho trải nghiệm thật hơn mà nhẹ ví hơn.
Lên kế hoạch một buổi đi ăn ven sông
Làm theo thứ tự này thì gần như không có gì bất ngờ.
- Chọn ngày. Ngày thường vắng và thong thả hơn cuối tuần. Tránh ngày đỉnh triều cường nếu đi xe máy.
- Xem trời. Mùa mưa thì xem dự báo, chọn quán có khu mái che rộng.
- Chọn kiểu quán, rồi chọn quán. Theo bảng ở trên. Đọc đánh giá gần đây, vì quán ven sông đổi chủ, đổi bếp khá thường.
- Gọi đặt bàn. Nói rõ số người, muốn bàn sát sông hay trong vườn, có trẻ nhỏ, người lớn tuổi không.
- Tính giờ. Đến trước hoàng hôn khoảng một tiếng; cách chọn giờ và chỗ ngồi xem thêm ngồi quán ven sông Thanh Đa: chọn giờ, chọn chỗ.
- Gọi món theo bộ. Một món nước, một món nướng, một món rau hoặc gỏi. Hỏi giá một ký và xem cân với món theo ký.
- Phân vai. Ai trông trẻ, ai không uống để lái xe về, ai lo đối chiếu hoá đơn.
- Tính đường về. Về trước khi tối hẳn nếu có trẻ nhỏ; nếu uống rượu bia thì gọi xe.
Đường vào bán đảo và chuyện đậu xe
Bán đảo Thanh Đa được sông Sài Gòn bao quanh ba phía, phía còn lại là kênh Thanh Đa. Người từ trung tâm thường đi qua cầu Kinh để vào, rồi theo đường Bình Quới chạy dọc bán đảo. Vì ít lối ra vào, giờ cao điểm chiều và tối cuối tuần đoạn quanh cầu Kinh có thể đông.
Nhà hàng sân vườn lớn thường có bãi giữ xe riêng. Quán nhỏ và cà phê ven sông có khi chỉ có một khoảng sân nhỏ, phải đậu dọc đường. Hỏi trước chỗ để xe, nhất là đi ô tô.
Những ngày triều cường cuối năm, một số đoạn đường và hẻm trong bán đảo có thể ngập lúc chiều tối. Bãi giữ xe sát sông cũng có thể có nước. Đi ngày đó thì gọi hỏi quán, và tính giờ về sau khi nước rút bớt.
Đường ven sông ban đêm có đoạn tối, có đoạn mép đường gần nước. Người lái xe về không nên uống rượu bia; nhóm đông thì gọi xe là lựa chọn an toàn và thoải mái hơn.
Tiền nong: những điều nên biết trước
Món theo ký là khoản lớn nhất. Cá sống, tôm càng, cua thường chiếm phần lớn hoá đơn. Cách gọi không bị hớ có ở bài gọi cá, tôm theo ký ở quán ven sông.
Hỏi giá khi thực đơn ghi thời giá. Hỏi là bình thường, quán tử tế không ngại.
Đồ ăn kèm có thể tính riêng. Khăn lạnh, đậu phộng, bánh tráng, bún.
Nước uống theo chai đã khui. Đếm vỏ chai trước khi tính tiền.
Phụ thu ngày lễ. Có nơi phụ thu dịp lễ Tết, hỏi khi đặt bàn.
Phí phục vụ, thuế. Nhà hàng lớn có thể cộng thêm, xem cuối thực đơn.
Giữ xe. Hỏi có thu phí không, có vé không.
Xin hoá đơn chi tiết. Dò từng dòng, hỏi nhẹ nhàng nếu thấy chênh.
Ba tình huống mẫu cho ba kiểu người đi
Một gia đình ba thế hệ đi ăn mừng sinh nhật bà. Họ đặt bàn trong vườn ở một nhà hàng sân vườn từ ba ngày trước, xin bàn gần lối đi và nhà vệ sinh, hỏi quán có ghế ăn trẻ em. Đến lúc năm giờ chiều ngày thường, gọi lẩu mắm, cá nướng, canh chua và cơm chiên cho cháu. Con trai lớn không uống, lo lái xe. Họ về lúc trời vừa tối, trước khi muỗi nhiều. Những điều cần để ý khi đi với trẻ nhỏ và người già đã có trong bài dẫn trẻ nhỏ, người già đi ăn quán ven sông.
Một nhóm bạn đồng nghiệp đi sau giờ làm. Họ chọn quán nhậu ven sông, gọi ốc, gỏi, cá nướng, một người phụ trách gọi món theo ký và xem cân. Tới tối, một người say đòi ra mép kè chụp ảnh; cả nhóm giữ lại. Cuối buổi gọi xe về, xe máy gửi lại quán hoặc nhờ người không uống chạy về.
Một người một mình muốn xem bán đảo. Sáng ăn hủ tiếu ở hàng xe đẩy quanh cư xá, đi một vòng nhìn các dãy chung cư cũ, chiều ra một quán cà phê ven sông ngồi tới hoàng hôn. Không cần đặt bàn, không tốn nhiều, mà thấy được hai mặt của bán đảo: đời sống xóm cũ và dòng sông.
Ba tình huống không có gì đặc biệt, và chính vì thế mới đáng làm mẫu: chọn đúng kiểu quán cho đúng nhóm người, chia vai rõ, tính giờ về từ trước.
Ngoài nhà hàng sân vườn: bữa sáng và buổi chiều trong bán đảo
Nhiều người chỉ biết bán đảo qua dãy nhà hàng sân vườn, rồi về. Phần còn lại của bán đảo là khu dân cư với cư xá Thanh Đa và những con hẻm sát sông, nơi có một nhịp ăn uống khác hẳn: hàng xe đẩy buổi sáng dưới chân các dãy chung cư cũ, hàng ăn vặt buổi chiều cho học sinh tan trường, quán cà phê cóc nhìn ra kênh.
Ghé những chỗ này nên đi với tâm thế khách của một khu dân cư, không phải khách du lịch. Đậu xe gọn, không chắn lối đi của người ở, nói nhỏ, dọn rác của mình. Không giơ máy chụp thẳng vào nhà người ta, vào người bán khi chưa hỏi.
Hàng ở đây đổi chỗ, đổi người bán theo năm, nên tìm theo lời giới thiệu cũ trên mạng hay bị hụt. Cách tốt hơn là đi một vòng, nhìn hàng nào đông người trong khu ngồi ăn rồi ghé.
Một ngày trọn vẹn cho người muốn hiểu bán đảo có thể là: sáng ăn quanh cư xá, trưa nghỉ, chiều ra ven sông ngồi tới hoàng hôn, tối về trước khi đường tối. Hai bữa ăn rất khác nhau, nhưng cùng là Thanh Đa.
An toàn ở quán sát sông
Mép kè và lan can. Không ngồi lên lan can, không trèo ra mép kè chụp ảnh. Sàn sát sông có thể trơn.
Trẻ nhỏ luôn có người trông. Một người lớn tỉnh táo được phân công, không uống rượu bia.
Ao, hồ trong vườn. Đẹp nhưng nguy hiểm với trẻ nhỏ. Hỏi quán có rào không.
Đi ghe, xuồng. Mặc áo phao, chỉ đi khi nước êm, trời sáng, không đi khi đã uống rượu bia.
Người say gần nước. Người say không ngồi bàn sát mép sông, không đi ra kè một mình.
Điện thoại, đồ đạc. Đặt trên lan can rất dễ rơi xuống nước.
Muỗi và nắng. Mang chống muỗi, mũ, nước uống; người già mang áo khoác mỏng cho gió tối.
Khi có người rơi xuống nước. Hô hoán, ném vật nổi, gọi người biết bơi và cấp cứu; không nhảy theo nếu không biết cứu hộ.
Những sai lầm của người đi lần đầu
Đến đúng giờ mặt trời lặn. Đã lỡ phần đẹp nhất, lại phải chờ món trong lúc trời tối.
Chọn bàn đẹp nhất mà quên hướng nắng. Ngồi nửa tiếng đầu chói và nóng.
Gọi toàn món chiên, nướng. Bàn không có món nước, ăn nhanh ngán.
Không hỏi giá món theo ký. Bất ngờ khi tính tiền, mất vui cả bữa.
Đi đúng ngày đỉnh triều mà không hỏi. Lội nước vào quán, lội nước ra.
Không phân người lái xe về. Cuối buổi ai cũng đã uống.
Tìm quán theo bài viết cũ. Quán ven sông đổi chủ, đóng cửa, chuyển chỗ khá thường; xem đánh giá gần đây.
Để trẻ con chạy tự do trong vườn. Vườn rộng, có ao, có sông; trẻ ra khỏi tầm mắt rất nhanh.
Khi nào cần tới cơ quan chức năng hoặc người có chuyên môn?
Có người đau bụng, nôn ói, tiêu chảy sau bữa ăn, nhất là nhiều người cùng bàn bị như nhau, thì đi khám và kể rõ đã ăn gì, ở đâu. Trường hợp nghi ngộ độc thực phẩm tập thể có thể báo cho y tế phường hoặc cơ quan y tế địa phương để được hướng dẫn.
Dị ứng có khó thở, sưng môi mặt, nổi mề đay toàn thân thì đi cấp cứu ngay. Hóc xương cá không tự ra thì đến cơ sở y tế, không tự móc.
Tranh chấp giá cả mà quán không chịu giải thích, sau khi đã xin hoá đơn chi tiết và gặp quản lý, có thể phản ánh với cơ quan quản lý thị trường hoặc chính quyền phường sở tại.
Tai nạn sông nước như người rơi xuống sông, đuối nước thì gọi ngay cấp cứu và lực lượng cứu nạn, cùng lúc với việc ném vật nổi. Không chờ đợi, không nhảy xuống khi không có kỹ năng cứu hộ.
Câu hỏi thường gặp
Đi ăn ven sông Thanh Đa nên đi giờ nào?
Cuối chiều ngày thường, đến trước hoàng hôn khoảng một tiếng để chọn bàn và gọi món. Tránh ngày đỉnh triều cường nếu đi xe máy.
Quán ven sông Bình Quới hợp với gia đình có trẻ nhỏ không?
Hợp nếu chọn nhà hàng sân vườn có lan can chắc, bàn xa mép nước và có người lớn chuyên trông trẻ. Nên về trước khi trời tối hẳn.
Vào bán đảo Thanh Đa bằng đường nào?
Người từ trung tâm thường qua cầu Kinh rồi đi theo đường Bình Quới. Giờ cao điểm chiều và tối cuối tuần đoạn quanh cầu có thể đông.
Ăn ven sông ở Thanh Đa có đắt không?
Tuỳ kiểu quán và món gọi. Món tính theo ký như cá sống, tôm càng thường là khoản lớn nhất, nên hỏi giá và xem cân trước khi gọi.
Có cần đặt bàn trước khi đi ăn ven sông không?
Cuối tuần, ngày lễ hoặc nhóm đông thì nên đặt, nhất là khi muốn bàn sát sông lúc chiều. Ngày thường đi ít người thường không cần.
Ngày triều cường có đi ăn ven sông được không?
Được nhưng nên gọi hỏi quán về đường vào và bãi giữ xe, và tính giờ về sau khi nước rút bớt để khỏi lội nước.
